Bị người khác đánh gây thương tích thì phải làm gì?

Khi rơi vào tình huống bị xâm phạm sức khỏe, việc nắm rõ quy trình pháp lý và thực hiện đúng các bước ban đầu là yếu tố quyết định để bảo vệ bản thân, buộc kẻ vi phạm chịu trách nhiệm trước pháp luật và nhận được sự bồi thường thiệt hại tối đa theo quy định.

I. BƯỚC XỬ LÝ THEO TRÌNH TỰ TỰ BẢO VỆ PHÁP LÝ

Bước 1: Bạn cần ưu tiên cấp cứu và điều trị y tế

  • Đến ngay cơ sở y tế gần nhất (Bệnh viện đa khoa quận/huyện, tỉnh hoặc trung tâm y tế) để cấp cứu và kiểm tra vết thương.
  • Yêu cầu bác sĩ ghi nhận chi tiết toàn bộ các vết thương, dù là nhỏ nhất, vào hồ sơ bệnh án.
  • Thu giữ và lưu trữ cẩn thận mọi hồ sơ y tế: Giấy ra viện, sổ khám bệnh, phiếu chụp X-quang/CT/MRI, đơn thuốc.
  • Giữ lại toàn bộ hóa đơn, chứng từ chi phí khám chữa bệnh, biên nhận tiền thuốc và chi phí thuê xe cấp cứu.

Bước 2: Thu thập và bảo lưu chứng cứ ban đầu

  • Chụp ảnh/quay video rõ nét các vết thương trên cơ thể ngay sau khi xảy ra vụ việc và theo dõi sự thay đổi theo thời gian.
  • Lưu lại hình ảnh hiện trường, các tang vật (nếu có) và thu thập dữ liệu camera an ninh khu vực xung quanh.
  • Thu thập thông tin người làm chứng (Họ tên, số điện thoại, địa chỉ) có mặt tại thời điểm xảy ra sự việc.
  • Lưu trữ tin nhắn, ghi âm cuộc gọi đe dọa, xúc phạm hoặc thương lượng từ phía đối phương.

Bước 3: Nộp đơn trình báo / Tố giác tội phạm

  • Đến trực tiếp cơ quan Công an cấp xã/phường nơi xảy ra vụ việc để nộp Đơn tố giác tội phạm.
  • Hồ sơ gửi kèm bao gồm: Đơn trình báo, bản sao CCCD, bản sao tài liệu y tế, hình ảnh vết thương và danh sách nhân chứng.
  • Yêu cầu Công an cấp Giấy biên nhận tiếp nhận nguồn tin về tội phạm.

Bước 4: Đề nghị trưng cầu giám định tỷ lệ thương tích

  • Nộp Đơn đề nghị trưng cầu giám định pháp y gửi Cơ quan Điều tra Công an nơi thụ lý.
  • Đi giám định tổn hại sức khỏe theo quyết định trưng cầu của Công an. Mức độ thương tích (%) là căn cứ cốt lõi để quyết định xử lý hình sự hay xử phạt hành chính.

Bước 5: Yêu cầu bồi thường thiệt hại về sức khỏe và tinh thần

  • Thực hiện yêu cầu bồi thường trong quá trình điều trị, hòa giải tại cơ quan Công an hoặc đưa ra trong phiên tòa xét xử.
  • Yêu cầu bồi thường toàn bộ chi phí thực tế và tiền bồi thường tổn thất tinh thần theo Điều 590 Bộ luật Dân sự 2015.

II. CĂN CỨ PHÁP LÝ VÀ MỨC XỬ LÝ ĐỐI TƯỢNG VI PHẠM

Tùy thuộc vào kết quả giám định tỷ lệ tổn thương cơ thể (%) và tính chất nguy hiểm của hành vi, đối tượng đánh người sẽ bị xử lý theo 2 hình thức sau:

  1. Truy cứu trách nhiệm hình sự (Điều 134 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi 2017)

Người nào cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác sẽ bị xử lý hình sự trong các trường hợp:

Trường hợp áp dụng Khung hình phạt cơ bản
Tỷ lệ thương tích từ 11% đến 30% Phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm (Khoản 1).
Tỷ lệ thương tích dưới 11% nhưng có tình tiết tăng nặng: Dùng hung khí nguy hiểm (dao, gậy sắt, gạch đá…); Dùng axit/hóa chất; Có tính chất côn đồ; Thuê người đánh/đánh thuê; Đánh trẻ em, phụ nữ có thai, người già yếu; Có tổ chức… (Cũng bị phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm).
Tỷ lệ thương tích từ 31% đến 60% Phạt tù từ 02 năm đến 06 năm (Khoản 2).
Tỷ lệ thương tích từ 61% trở lên hoặc gây chết người Phạt tù từ 05 năm đến 20 năm hoặc tù chung thân (Khoản 3, 4, 5).
  1. Xử phạt hành chính (Nghị định 282/2025/NĐ-CP)

Nếu tỷ lệ tổn thương cơ thể dưới 11% và không rơi vào các trường hợp đặc biệt nêu tại Khoản 1 Điều 134 BLHS, người vi phạm sẽ bị xử phạt theo Điểm a Khoản 5 Điều 8 Nghị định 282/2025/NĐ-CP:

  • Mức phạt tiền: Từ 6.000.000 đồng đến 8.000.000 đồng đối với hành vi cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác.
  • Biện pháp khắc phục hậu quả: Buộc chi trả toàn bộ chi phí khám bệnh, chữa bệnh cho người bị hại.

III. QUY ĐỊNH BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI VỀ SỨC KHỎE (ĐIỀU 590 BLDS 2015)

Người bị hại có quyền yêu cầu người vi phạm (hoặc gia đình người vi phạm) bồi thường đầy đủ 4 khoản chi phí sau:

  • Chi phí hợp lý cho việc cứu chữa, phục hồi sức khỏe: Tiền khám bệnh, tiền thuốc, tiền phẫu thuật, xét nghiệm, thuê phòng bệnh, tiền mua thiết bị y tế hỗ trợ, xe cấp cứu… (Có hóa đơn, chứng từ hợp lệ).
  • Thu nhập thực tế bị mất hoặc bị giảm sút: Mức tiền lương, tiền công hoặc thu nhập bình thường bị mất trong khoảng thời gian điều trị và dưỡng bệnh.
  • Chi phí hợp lý và thu nhập bị mất của người chăm sóc: Chi phí cho 01 người nhà nghỉ việc để chăm sóc nạn nhân trong thời gian nằm viện.
  • Bồi thường tổn thất về tinh thần: Mức bồi thường do các bên thỏa thuận. Nếu không thỏa thuận được, mức tối đa không quá 50 lần mức lương cơ sở do Nhà nước quy định.

IV. LỜI KHUYÊN PHÁP LÝ TỪ LUẬT HMONG VIỆT NAM

1. Tuyệt đối không dùng vũ lực trả đũa: Việc đáp trả bằng bạo lực có thể khiến bạn biến từ vị thế nạn nhân trở thành người đồng vi phạm pháp luật hình sự/hành chính.

2. Thỏa thuận bồi thường phải lập thành văn bản: Nếu hai bên tự hòa giải, phải lập Biên bản thỏa thuận bồi thường có chữ ký hai bên và nên thực hiện dưới sự chứng kiến của Công an hoặc thừa phát lại/luật sư.

3. Yêu cầu rút đơn tố giác đúng cách: Đối với Tội cố ý gây thương tích thuộc Khoản 1 Điều 134, vụ án chỉ được khởi tố theo yêu cầu của bị hại. Do đó, chỉ rút đơn tố giác khi đã nhận đủ 100% tiền bồi thường thiệt hại.

Xem thêm: Phân biệt Tội vô ý làm chết người và Tội vi phạm về QĐ về tham gia GTĐB trong trường hợp làm chết người

                   Khi nào cơ quan có thẩm quyền sẽ không khởi tố vụ án hình sự?

                   Gây tai nạn làm chết người có phải đi tù không?

Liên hệ tư vấn pháp luật: CÔNG TY LUẬT TNHH HMONG VIỆT NAM

📍 Địa chỉ: Tầng 3 – LK28.39 Khu Đô Thị Hinode Royal Park, xã Kim Chung, huyện Hoài Đức, TP. Hà Nội

📞 Hotline / Zalo: 0965.321.663

📧 Email: luathmongvietnam@gmail.com

🌐 Facebook: Luật Hmong Việt Nam

Công Ty Luật Tnhh Hmong Việt Nam luôn sẵn sàng đồng hành, tư vấn và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của cá nhân, tổ chức trên phạm vi toàn quốc.